halleluyeah

Başlangıç » sosyolojik » Çok Eşlilik Çelişkisi II

Çok Eşlilik Çelişkisi II

Polijini deyip de Hugh Hefner dememek olmazdı.

Polijini deyip de Hugh Hefner dememek olmazdı.

Aşağıda yer alan yazı, Satoşi Kanazava’nın Psychology Today mecmuasında yayınlanan “The paradox of polygamy II: Why most women benefit from polygamy and most men benefit from monogamy” başlıklı yazısından çevirilmiştir. Çok eşlilik çelişkisi I yazısını önce okumanızı öneririm. Çeviri hatalarını yorum bölümünde bildirmekten sakınmayınız.

Genel kanının aksine, çoğu kadın polijinik toplumdan ve çoğu erkek monogomik (tek eşli) toplumdan  çıkar sağlar. Bunun sebebi polijinik toplumun birçok kadına yüksek statü sahibi bir adamın kaynaklarını paylaşması imkanını vermesidir. George Bernard Shaw (Benim de akademisyenlik yaptığım London School of Economics and Political Science’ın kurucularından biridir) bunu en iyi şekliyle ifade etmiştir: “Dişisel içgüdüler, bir kadını, 3. sınıf bir adamın tek sahibi olmaktansa, 1. sınıf bir adamın 10. hissesine sahip olmaya yönlendirir.”

Ya da, komedyen Bill Maher’in Politically Incorrect  isimli televizyon gösterisinde “Mel Gibson’ın ikinci ya da üçüncü karısı mı olmayı istersin yoksa Willard Scott’un tek karısı mı?” diye sorduğunda muhafazakar konuşmacı Susan Carpenter McMillan’ın “Eğer iş Mel Gibson’a gelirse, bir iki ya da üç farketmez benim için” cevabı gibi… Tabii ki bu cevap Mel Gibson’ın çekici olduğu zamanlardandı. Mel Gibson yerine Matt Damon’ı koyarsak görürüz ki, kişiler değişmesine rağmen prensip aynı kalıyor.

Karşılık olarak, çoğu erkek tek eşli topluluktan diğerlerine göre daha fazla çıkar sağlar. İki cinsiyetin de eşit sayıda bulunduğu bir toplulukta, tek eşlilik esasen her bir erkeğe bir adet eş garantisi veriyor, 3. sınıf olanlarına bile. Polijinik sistemde, 3. sınıf erkekler bir eş dahi bulamayabilirler ya da bir eş bulsalar bile; buldukları eş, monogomik sistemde bulabilecekleri tek eş kadar çekici ve cazip olmayabilir. Çünkü çok eşli sistemde, çekici kadınlar, istenilen özelliklere sahip erkeklerin ikinci, üçüncü hatta onuncu kadını olmayı kabul edebilirler.

Bir kadın ile birden fazla erkeğin evliliğine poliandri denir. Drupadi ve Kocaları.

Bir kadın ile birden fazla erkeğin evliliğine poliandri denir. Drupadi ve Kocaları.

Bu kuralın istisnaları ise tek eşli toplumdan sağladıkları çıkar daha fazla olan yüksek cazibeli kadınlar ve çok eşli toplumdan sağladıkları çıkar daha fazla olan yüksek cazibeli erkekler. Yüksek cazibeli bir kadın, istenilen özelliklere haiz bir adam ile bütün şartlar altında evlenebilirken, çok eşli toplumda kocasını diğer kadınlarla paylaşmak zorunda kalacaktır. Tek eşli toplumda ise kocasını tekeli altına alabilirdi. Yüksek cazibe sahibi bir erkek, polijinik bir toplumda çok sayıda eş edinebilirken, tek eşli bir toplumda kendini çekici de olsa sadece bir kadına hapsetmek zorunda kalacaktır.

Bu istatistiksel dağılımın (çan eğrisi) doğasıdır, yine de, çoğu insan eğrinin iki ekstrem tarafında değildir. Mesela, çoğunluk ne çok uzundur; ne çok kısa. Aynı şekilde erkeklerin ve kadınların çoğunluğu ne çok çekicidir, ne de çok iticidir. Bu sebeptendir ki, çoğu erkek tek eşli toplumdan kendine fayda sağlarken, kadınların çoğunluğu polijinik toplumdan kendilerine fayda sağlarlar.

Erkekler polijinik bir toplumda yaşamayı tasvir etmeye çalıştıklarında, kendilerini birden fazla kadınla evli olarak hayal ederler. Farkında olmadıkları ise, polijinik toplumda çoğu zaman kendilerinin bir eş dahi bulamayacak olduklarıdır. Polijinik evlilikler her zaman şanslı bir erkek azınlıkla sınırlı kalır. Eğer erkeklerin %50’si 2 kadın almış olsaydı, diğer %50 kadınsız kalacaktı. Eğer erkeklerin %25’i 4 kadın almış olsaydı, diğer %75 evlenemeyecekti. Kadınlar polijinik toplumu tasvir etmeye çalıştıklarında ise, ortalama ve altındaki kocalarını diğer erkeklerle paylaşmak zorunda kalacaklarını düşünürler. Farkında olmadıkları şey ise paylaşacakları kocanın bir Matt Damon veya Bill Gates olacağıdır.

Bir kere durumlara ve olaylara evrimsel psikoloji ve biyoloji gözlüğüyle bakmaya başladığımızda, her şey çok daha farklı görünmeye başlar. Daha önce garip ve ahlaksızca olduğunu düşündüğümüz şeyler, polijini gibi, bir anda daha doğal ve sıradan gözükür. Bu perspektif ayrıca bizlere erkeklerin tek eşli sistemden daha fazla yarar sağladığı gibi yeni bakış açıları verir.


Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: