Twitter

Hata: Twitter yanıt vermedi.Lütfen birkaç dakika bekleyip bu sayfayı tazeleyin.

Eposta adresinizi girerek yeni yazı yayınlandığında bildirim alabilirsiniz.

Geç yaşta yapılan çocuklar neden genelde kız olur?

Bu yazı, Satoshi Kanazawa tarafından yazılmış, Psychology Today mecmuasında yayınlanmış, ve kendisini izniyle tarafımdan çevrilmiştir. Yazının orijinali bu linktedir. Farkettiğiniz çeviri hatalarını ve konuyla ilgili görüşlerinizi yorm bölümünde ifade etmekten sakınmayınız.

 

 



Ürolojideki değişmeyen bulgulardan biri, yaşlı ebeveynlerin kız çocuğu yapma ihtimalinin diğerlerinkinden fazla olduğudur. Peki neden?

Önceki çalışmaların defalarca bulduğu gibi çocuğun cinsiyetinin tahminindeki güvenilir faktörlerden biri ebeveynlerin yaşıdır. Genç ebeveynlerin kız çocuk yapma ihtimali yaşlı çiftlere göre kaydadeğer bir şekilde düşük.

Aşağıdaki grafikte de görülebileceği gibi, Ameikan Çocuk Gelişimi Çalışma Grubunun buldukları önceden bildiğimiz bu bilgiyi aynen doğruluyor. Ebeveynler yaşlandıkça, erkek çocukları olma ihtimali kaydadeğer bir şekilde düşüyor. Henüz ergenken ebeveyn olanların ise erkek çocuğu olma ihtimalleri .537 ile epey fazla iken, 40+ yaşındakilerin erkek çocuğuna sahip olma ihtimalleri .355’te kalıyor. Bu, 40+ yaşından sonra sahip olunan çocukların 2/3’ünün kız olduğunu gösterir nitelikte! Dahası, ebeveynin yaşı ve doğan çocuğun erkek olması ihtimalleri arasındaki iki değişkenli korelasyon belirgin bir şekilde negatif! (r=-.030, p<.001, n=9.301) Ebeveynin yaşlandığı her sene, ilk çocuğunun erkek olması ihtimali de ~%1 azalıyor.

image

 

Aşağıdaki iki grafikte de görülebileceği gibi, yaşın çocuk cinsiyetindeki önemi anneler için babalara göre daha önemli. Hatta, ebeveynin yaşı ve ilk çocuğun erkek olması ihtimalleri arasındaki iki değişkenli korelasyon sadece kadınlarda kaydadeğer bir şekilde eksi (r=-.34, p<.05, n=4,864), erkeklerde değil (r=-.024, n=4,437). Kadınlar arasında, yaş azaldıkça ilk çocuk olarak erkek doğurma ihtimali %1,2 oranında artıyor. Buna mukabil, -aşağıdaki grafiğin kesin bir şekilde gösterdiği gibi- 40 yaş üstü babaların ilk çocuklarının erkek olması ihtimali .3592 oranıyla belirgin bir şekilde düşük.

image

 

image

Genç kadınları genelde genç, yaşlı kadınları genelde yaşlı kadınlarla evlendiği yaygın yaş homogamisini de göze alırsak, erkh ve kadının ilk çocuklarının erkek olması ihtimallerindeki küçük farklılıkların da öneminin olmadığını söyleyebiliriz. Büyük resme baktığımızda gördüğümüz: Ebeveynler (anne de baba da) yaşladıkça, ilk çocuklarının kız olması ihtimali giderek artıyor. Asıl soru da burada; Neden?

Yumurtalıkların da spermlerin de kalitesi kişi yaşlandıça azaldığından, bu durumu gametlerdeki bu değişime bağlamak cezbedici geliyor (Gerçi ben gametlerdeki kalite düşüşünün kız çocuğu sahibi olma olasılığını artırdığını söyleyen bir araştırma görmedim ya).  Yine de bu tip bir  açıklama -doğru olsa bile-, yaklaşıktır, nihai değildir. Bu tip açıklamalar “nasıl” sorusunu cevaplıyorlar; fakat “neden” kısmı yine açıkta kalıyor.

Daha önceki bir yazımda açıkladığım gibi, erkek çocuğa yapılan aile yatırımı, kız çocuğuna yapılandan daha büyük bir anlam ifade eder. Erkek çocuğunun ileride uygun eş bulup genlerini bir sonraki nesle aktarabilmesi yüksek oranda ailesinden (özellikle babadan) miras aldığı mülkiyet ve statüye bağlıdır. Yine daha önceki bir yazımda belirttiğim gibi, bahsettiğim bu nedenle erkek çocuğu olan ailelerin boşanması ya da babanın evden uzaklaşması ihtimali de daha azdır. Her neyse, erkekler ailelerinin onlarla ilgilenmesine, miras yoluyla adıkları mallara ve edindikleri soyada dişileri etkileyebilmek ve üremek için muhtaçtırlar.

Tam tersi bir şekilde, kız çocuğunun ileride üreme ve genlerini bir sonraki jenerasyona aktarabilmesi bunlarla değil; gençlik, güzellik ve sağlıkla ilgilidir. Bir kere onları güzel yapan genlere sahip olarak doğduysa, -canlı ve sağlıklı tutmak dışında- kızın cinse eşleşme ve üreme başarısını artırmak için ailenin yapabileceği fazla bir şey yoktur.

İşte burada, yaşlı ebeveynlerin problemli olduğu kısım ortaya çıkıyor: Ölümün yaklaşmış olması. Ebeveynin, çocuk ergeliğe erişmeden ölmesinin, kız çocuk üzerinde yaratacağı negatif etkiden çok daha fazlası erkek çocuk üzerinde görülür. Bu etki, başta da sorduğumuz sorunun, evrimin geliştirdiği bu mekanizmanın -yaşlı ebeveynlerin kız çocuğa sahip olma olasılığının- esas nedeni olabilir. Ebeveyler, belki de geç yaşta erkek çocuğuna sahip olmamak üzerine evrimsel olarak dizayn edilmiş olabilirler, -ki erken öldüklerinde geride cinsel eşleşme şansı az olan, gelişmemiş bir erkek çocuk yerine, çok fazla ebeveyn eğitimine, yatırımına ihtiyaç duymayan bir kız çocuk bırakabilsinler. Çocukken kimsesiz kalmak hem kız hem erkek çocuklar içi kötüdür, fakat erkek çocuk için bu açıdan bakıldığında, erkek çocuk için çok daha fazla.

Suriye, Bünyamin Aygün ve İslam Cephesi

Suriye’deki mevcut meseleler, Türkiye’nin konumu, yeni ortaya çıkan İslam Cephesi ve kaçırılan gazetecilerimiz hakkında bir yazı yazmak istiyordum uzun süredir; fakat zamanım yoktu. Onun yerine Twitter üzerinden yaptığım bir “goygoy”u buraya koyuyorum. Tweetler üzerinden yaptığım için bu açıklamaları, kaynak koyamadım. Belki bir ara boş bir zamanımda iddialarımın kaynaklarını da koyabilirim. Koymayabilirim de. Bilemiyorum :)  (daha&helliip;)

Gelelim Avokadonun Faydalarına

Avocado[1]Neredeyse 200 yıl oluyor bu masalı dinlemeye başlayalı. “Teknolojilerini değil, ahlakını aldık” masalından bahsediyorum. Öznemiz ise batı. Bu ülkemizin okumuş aydın sayılabilecek adamlarının bile kandığı bir çocukluk masalı ve ben de buna uzun süre inandım.

Bu kısa yazıda, bu masalda farkettiğim bir kaç hatayı yazacağım.

(daha&helliip;)

Değişim

FenerbahçeÜlkerLogo

 

Yıllardır basiretsizliğin adresi olan FBÜ’de bu yıl bir şeylerin değişeceğine yönelik sinyaller var, geçen yıl formalite bir Top 16 oynayan ve ilk turda Karşıyaka’ya yenilerek elenen takım, bu yıl kontağı erken kapatmayacak gibi. Değinilmesi gereken o kadar fazla madde var ki, hemen kısa kısa…

(daha&helliip;)

Doğrudan Demokrasi Mümkün Mü?

Bu yazı bir yakınıma yardım amaçlı hazırladığım doğrudan demokrasi temalı bir ödev. Ödevdeki yargıları parçalara ayırarak bir demokrasi serisi yazmayı planlıyordum ama üşengeçlikten dokunamadım. Kısa bir tarihten günümüze geliş ve ödevin konusu olan “Doğrudan Demokrasi Mümkün mü?”nün cevabı var. Fikir yazısı değil ödev olarak hazırlandığı için ve kelime sınırı bulunduğu için biraz dağınık,  yüzeysel ve kısa kesilmiş durumda ama başlangıç olarak iş görür.

(daha&helliip;)

“Danıştay’a kadın başkan” Seksizme bir örnek daha…

Originally posted on jimi the kewl resmi blog! (C. Cengiz Çevik):

Danıştay Genel Kurulu, tek aday olan Zerrin Güngör’ü yeni başkan seçmiş, Zaman gazetesi haberi şöyle veriyor:

Danıştay'a kadın başkan

Evvelce blogda Kadın filozof, tamam da mevzu başka sanırım!“DişiAslanlarVeAslanlar KarşılıklıTakipleşiyor” seksist bir hashtag mi?, Yeniden kadına pozitif ayrımcılık meselesi, “Kadın”a jiletli saldırı başlıklı yazılarda ve Kadının Ataerkil Zihniyeti İçselleştirmesi (I, II, II) başlıklı yazı serisinde irdelediğim dilde seksizmin kayda değer bir örneğiyle karşı karşıyayız. Soru basit: Danıştay’a bir “erkek” başkan seçilseydi, Zaman “Danıştay’a erkek başkan” haberi yapacak mıydı? Problem sadece Zaman’ın da değil, konu çoğu haber sitesinde aynı başlıkla haber olmuş. Bkz. http://goo.gl/lqyto.

Söz konusu haberde cinsiyetin vurgulanışını “ilk” defa bir kadının Danıştay’a başkan oluşuyla açıklayabilecek olanlar olabilir, ki bu doğru değil, zira aynı makam başka kadın da (Sumru Çörtoğlu) görmüş. Bkz. http://goo.gl/Sq3Vq. Kaldı ki Zerrin Güngör ilk Danıştay başkanı olsaydı, belki “Danıştay’a ilk kadın başkan” gibi bir haber başlığı tercih edilerek “ilk”lik durumuna vurgu yapılabilirdi…

Orijinali görüntüle 419 more words

Çehov

Dünyanın dört bir yanından toplanmış bir grupla, Dünya’da pek az insanın bildiği bir oyunu oynuyoruz. Aslında herkesin adını duyduğu/gördüğü bir oyun ama çok sık oynanan bir oyun değil. Karşımda İskandinav ülkelerinden bir adam var. Sarı kısa saçları, donuk bakışları bu oyunun basitliğine pek uymuyor. Daha çok poker masalarında görmeye alışık olacağınız bir tip. Fakat her nasılsa oyunda başarılı, az önce 13 ceza puanı değerindeki kartı bana kitledi. Sinirimi bozan bir adam. (daha&helliip;)

Takip Et

Her yeni yazı için posta kutunuza gönderim alın.

Diğer 105 takipçiye katılın

%d blogcu bunu beğendi: